CHP Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay: “HPV aşısı ertelenemez, kanser beklemiyor”

CHP Sağlıktan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun HPV aşısına ilişkin açıklamalarına yazılı basın açıklamasıyla yanıt verdi. Bilimsel kanıtların aşının koruyucu etkisini ortaya koyduğunu belirten Erbay, HPV aşısının çocuklara eşit ve ücretsiz sunulması gerektiğini vurgulayarak aşılama, tarama ve sağlık hizmetlerine erişimde eşitlik tartışmalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Ağustos 19, 2026 - 23:21
CHP Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay: “HPV aşısı ertelenemez, kanser beklemiyor”

CHP Sağlıktan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ali Rıza Erbay, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu’nun HPV aşısına ilişkin sözlerini yazılı açıklamayla değerlendirdi. HPV aşısının ertelenmemesi gerektiğini savunan Erbay, konunun yalnızca aşılama değil, Türkiye’nin koruyucu sağlık politikaları açısından da ele alınması gerektiğini belirtti.

“HPV AŞISI ERTELENEMEZ”

Prof. Dr. Ali Rıza Erbay, “HPV aşısı ertelenemez. Sağlık Bakanı bilimin açık kanıtına karşı bu açıklamayı yapamaz. Bu yalnızca bir aşı tartışması değildir; Türkiye’nin koruyucu sağlık politikalarının nasıl şekillendirildiği açısından son derece önemli bir tartışmadır.” ifadelerini kullandı.

Sağlık Bakanı Memişoğlu’nun Türkiye’nin HPV ve kansere yol açma profilinin farklı olduğu ve bazı bilim insanlarının aşıya gerek olmadığı yönünde görüş bildirdiğine ilişkin sözlerine değinen Erbay, Bakanın aynı açıklamada “İnsanımıza faydası varsa HPV’yi de alacağız” dediğini aktardı.

Erbay, “İşte tam burada sormamız gereken soru şudur: Dünyada HPV aşısının rahim ağzı kanserini ve HPV ile ilişkili hastalıkları önlediğine ilişkin bu kadar güçlü bilimsel kanıt varken, Türkiye’de hâlâ hangi kanıtı bekliyoruz?” diye sordu.

HPV aşısının etkinliğinin teorik bir varsayım olmadığını belirten Erbay, 2026 yılında The Lancet’te yayımlanan bir çalışmaya işaret ederek, “Yüksek HPV aşılama oranlarının rahim ağzı kanserine bağlı ölümlerde belirgin azalmayla ilişkili olduğu ortaya konuluyor. Dolayısıyla bilimsel tartışma elbette yapılabilir. Ama bilimsel tartışma ile bilimsel kanıtı ertelemek aynı şey değildir.” açıklamasını yaptı.

“KAMUOYUNA AÇIKLANMIŞ BİLİMSEL ÇALIŞMA HANGİSİDİR?”

Sağlık Bakanının Türkiye’nin HPV profilinin farklı olduğuna ilişkin değerlendirmesine de yanıt veren Erbay, bu farklılığın aşının gereksiz olduğu sonucunu doğurduğunu gösteren bilimsel kanıtların açıklanması gerektiğini söyledi.

Erbay, “Peki soruyorum: Bu farklılığın HPV aşısını gereksiz kıldığını gösteren, kamuoyuna açıklanmış bilimsel çalışma hangisidir? Eğer böyle bir çalışma varsa bilim dünyasının önüne koyun. Yoksa dünyada kanıtlanmış bir koruyucu sağlık uygulamasını Türkiye’de neden hâlâ erteliyoruz?” ifadelerini kullandı.

“TARAMA VE AŞI BİRBİRİNİN ALTERNATİFİ DEĞİL”

Sağlık Bakanının HPV taramalarına ilişkin açıklamasının aşının uygulanmaması için gerekçe oluşturamayacağını savunan Erbay, tarama ve aşının farklı amaçlara hizmet ettiğini kaydetti.

Erbay, “Tarama kanseri önlemez; erken yakalamaya çalışır. Aşı ise enfeksiyonu ve dolayısıyla kanser oluşma riskini azaltmayı hedefler. Bunlar birbirinin alternatifi değil, birbirini tamamlayan koruyucu sağlık politikalarıdır.” dedi.

SAĞLIĞA ERİŞİMDE EŞİTLİK VURGUSU

HPV aşısına erişimin ekonomik koşullara bağlı kalmasının sağlıkta eşitsizlik oluşturduğunu belirten Erbay, “Parası olan aile çocuğunu aşılatacak, olmayan aile bekleyecekse bu yalnızca ekonomik bir fark değildir. Bu, çocukların kanserden korunma hakkının gelir düzeyine göre değişmesi demektir.” değerlendirmesinde bulundu.

HPV aşısının ücretsiz uygulanacağı yönünde daha önce kamuoyuna yapılan açıklamaları hatırlatan Erbay, gelinen aşamada konunun hâlâ tartışılıyor olmasının sorgulanması gerektiğini ifade etti. Erbay, TBMM’ye sunulan soru önergelerinde de gecikmenin ve uygulama takvimindeki belirsizliğin gündeme getirildiğini belirtti.

“KORUYUCU SAĞLIKTA BAŞARI KAÇ HASTAYI KORUDUĞUNUZLA ÖLÇÜLÜR”

Bir hekim olarak koruyucu sağlık hizmetlerinin temel ölçütünün hastalık ortaya çıkmadan önce alınan önlemler olduğunu vurgulayan Erbay, “Koruyucu sağlık hizmetlerinde başarı, hastalık ortaya çıktıktan sonra kaç hastayı tedavi ettiğinizle değil, kaç hastayı hastalıktan koruduğunuzla ölçülür.” dedi.

HPV aşısına ilişkin tartışmanın artık aşının etkili olup olmadığı noktasında olmadığını savunan Erbay, “Asıl soru şudur: Türkiye, kanıtlanmış bir koruyucu sağlık hizmetini çocuklarına eşit ve ücretsiz biçimde ne zaman sunacaktır?” ifadelerini kullandı.

Erbay açıklamasını, “Kanser çıktıktan sonra tedavi etmek sağlık hizmetidir. Kanser ortaya çıkmadan onu önlemek ise gerçek koruyucu sağlık politikasıdır. Önlenebilir bir kanseri beklemek, sağlık politikası değil; gecikmiş sağlık politikasıdır.” sözleriyle tamamladı.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI