CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer: “Esnaf kredi ile ayakta kalmaya çalışıyor”

CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Ahilik Haftası dolayısıyla yaptığı değerlendirmede, Ahilik değerlerinin esnaf ve sanatkârlar açısından kültürün ve iş ahlakının temel unsurlarından biri olduğunu belirterek, ekonomik koşulların esnaf üzerindeki etkilerine dikkat çekti. Gürer, AVM ve zincir marketlerin yaygınlaşmasıyla geleneksel esnaflığın önemli ölçüde daraldığını ifade etti.

“ESNAF İŞ YERİNİN KAPISINI AÇIK TUTMAKTA ZORLANIYOR”

İşçi, çiftçi, emekli ve memurun gelir-gider dengesindeki bozulmanın esnafı da doğrudan etkilediğini belirten Gürer, “İşçi, çiftçi, emekli, memur gelir-gider dengesinin ekonomide uygulanan politikalar ile aleyhte gelişmesinden dert yanıyor. Esnaf da iş yerinin kapısını açık tutmakta zorlandığını söylüyor. Esnafın işini sürdürmede sıkıntıları düne göre arttı.” dedi.

Gürer, iş yeri ve işletmelerin elektrik, su, yakıt, nakliye, kira ve personel gibi zorunlu giderlerinin arttığını belirterek, esnafın sattığı ürünü yeniden aynı fiyatla rafına koymakta zorlandığını kaydetti. Alım gücündeki düşüş nedeniyle tüketicilerin harcamalarını kısmalarının satışları da gerilettiğini ifade etti.

AVM'lerde faaliyet gösteren bazı işletmelerde de eskiye göre işlerin durgunlaştığını belirten Gürer, farklı meslek gruplarının benzer sorunlarla karşı karşıya olduğunu söyledi. Gürer, yüksek faiz, krediye erişim ve finansman maliyetlerinin esnafın faaliyetlerini sürdürmesini zorlaştırdığını dile getirdi.

ESNAFIN SORUNLARI İÇİN MECLİS ARAŞTIRMASI İSTEDİ

Esnafın içinde bulunduğu ekonomik koşulların TBMM'nin açılmasıyla öncelikli gündemlerden biri olması gerektiğini belirten Gürer, küçük esnaf ve sanatkârların giderek ağırlaşan sorunlarının araştırılması ve çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla TBMM Başkanlığına Meclis Araştırması Önergesi sunduğunu açıkladı.

Gürer, “Esnafta işler daralıyor. Alım gücü düşen kesimler kıt kanaat yaşayınca esnafta da satışlar azalıyor. Buna karşılık kira, enerji, personel, nakliye, vergi, prim ve finansman maliyetleri artıyor. Esnaf bir yandan daha az satış yapıyor, diğer yandan daha yüksek maliyetle işletmesini çevirmeye çalışıyor. Doğal olarak bu süreç sorunları artırıyor.” diye konuştu.

“2026'NIN İLK 7 AYINDA 16 BİN 654 ŞİRKET KAPANDI”

Ekonomik koşulların işletmeler üzerindeki baskısının arttığını savunan Gürer, 2026 yılının ilk yedi ayına ilişkin verileri de değerlendirdi.

Gürer, “2026 yılının ilk yedi ayında verilere göre toplam 16 bin 654 şirket faaliyet dışında kalmış durumda. 2026 yılının ilk yedi ayında 16 bin 654 şirketin kapandığı görülüyor. Bunların 13 bin 414'ü limited, 2 bin 738'i anonim şirket, 484'ü kooperatif, 16'sı kolektif ve 2'si komandit şirkettir.” ifadelerini kullandı.

KOBİ KREDİLERİ 7,3 TRİLYON LİRAYI AŞTI

KOBİ'lerin kredi borçlarına ilişkin verileri de paylaşan Gürer, toplam KOBİ niteliğindeki müşteri sayısının 5 milyon 203 bin 414 olduğunu belirtti. Gürer, bunların 4 milyon 213 bin 335'inin mikro, 716 bin 192'sinin küçük, 273 bin 887'sinin ise orta büyüklükte işletmelerden oluştuğunu söyledi.

Toplam KOBİ kredilerinin 7 trilyon 308 milyar 561 milyon liraya ulaştığını belirten Gürer, “Bunun 1 trilyon 902 milyar 347 milyon lirası mikro işletmelere, 1 trilyon 914 milyar 13 milyon lirası küçük işletmelere kullandırılırken, orta büyüklükteki işletmelere kullandırılan kredi 3 trilyon 492 milyar 201 milyon liraya ulaşmakta.” dedi.

Kredilerin geri ödenmesinde yaşanan sorunların KOBİ'ler açısından önemli bir sıkıntıya dönüştüğünü ifade eden Gürer, “Üretimde kalmak, faaliyeti sürdürmek için önemli bir mücadele veriyorlar. Yurt içi ve dışı pazarda varlıklarını artırmak için de ciddi çaba gösteriyorlar. Buna karşın artan sorunlar karşısında çözüm getirilmesini bekledikleri konularda acil adımlar atılmasını talep ediyorlar.” diye konuştu.

“UYGULANAN EKONOMİK PROGRAM ESNAFIN SORUNLARINA ÇÖZÜM DEĞİL DERT ÜRETİYOR”

Esnafın işletme sermayesi ve finansmana erişim sorununa işaret eden Gürer, “Bir esnafın sattığı ürünün parasını tahsil etmesi, yeniden ürün alabilmesi ve işletmesini sürdürebilmesi gerekir. Uygulanan ekonomik program esnafın sorunlarına çözüm değil, dert üretmektedir.” değerlendirmesinde bulundu.

“7 BİN 200 PRİM GÜNÜ SÖZÜ UYGULANMALI”

Esnafın sosyal güvenlik alanındaki sorunlarından birinin BAĞ-KUR'lular için uygulanan 9 bin prim günü şartı olduğunu belirten Gürer, prim gün sayısının 7 bin 200'e indirilmesi gerektiğini söyledi.

Gürer, “7 bin 200 prim günü konusu seçim döneminde iktidarın verdiği bir sözdür. Esnaf yeni dönemde kanun teklifi bekliyor. Bu mağduriyet daha fazla ötelenmemeli, BAĞ-KUR'lu esnafın prim gün sayısı 7 bin 200'e indirilmelidir.” dedi.

Meclis Araştırması Önergesi ile esnafın sosyal güvenlik, vergi, prim, kredi, finansman, kira, enerji ve diğer işletme maliyetlerinin bütüncül biçimde araştırılmasını istediğini belirten Gürer, sorunlara yönelik çözüm önerilerinin ortaya konulması gerektiğini ifade etti.

“BİR İŞLETME KAPANDIĞINDA İSTİHDAM DA ETKİLENİYOR”

Orta ölçekli işletmelerden bakkallara, tamircilerden küçük imalatçılara ve hizmet sektöründeki işletmelere kadar esnafın ekonomide önemli bir yere sahip olduğunu belirten Gürer, iş yeri kapanışlarının yalnızca işletme sahiplerini etkilemediğini söyledi.

Gürer, “Bir iş yeri, işletme, dükkân kepenk kapattığında yalnızca bir dükkân, bir iş yeri, bir işletme kapanmaz; istihdam azalır, işsizlik artar, üretime olumsuz yansıması olur. Kamu geliri, vergi başta olmak üzere daralır. İşin içinde birden çok kesim sorun yaşar ve ailelerin geliri düşer, yerel ticaret daralır. Ekonomiye doğrudan ve dolaylı olumsuzluk yansır. O nedenle faal iş yeri, dükkân ve işletme kurmak, açmak kadar kapısını açık tutmak da çok önemlidir.” ifadelerini kullandı.

Şoför ve nakliyeci esnafının da artan giderlerden etkilendiğini aktaran Gürer, “Şoför esnafı da akaryakıt ve diğer giderlerle kazanamaz duruma düştüklerini ve kontağa basmaya çekinir durumda olduklarını söylüyor. Nakliyeciler de giderlerin artışıyla ne yapacaklarını şaşırdıkları bir sürece erdiklerini, borçlarını ödemekte zorlandıklarını ifade ediyor. Vergi, faiz, bakım giderleri, köprü ve yol giderleri gelir-gider dengesini bozuyor.” dedi.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI