Emine Erdoğan BM’de çocuklar için güvenli dijital sistem çağrısı yaptı: “Güvenlik tasarımın çıkış noktası olmalı”

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi ve Birleşmiş Milletler (BM) Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan, BM 81. Genel Kurulu marjında New York’ta düzenlenen “Görünmeyen Mimari: Çocuklar için Güvenli Dijital Sistemler İnşa Etmek-Uluslararası Standartların ve Ortak Sorumluluğun Geliştirilmesi” başlıklı programa katıldı.

Emine Erdoğan’ın himayesinde, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, UNICEF ve BM Genel Sekreteri Çocuklara Yönelik Şiddet Özel Temsilcisi Ofisi işbirliğinde düzenlenen program, BM Genel Merkezi’nde gerçekleştirildi.

“Çocuklar hedef kitleye dönüştürüldü”

Emine Erdoğan, konuşmasında çocukların korunması gerektiğini vurgulayarak, “Fakat ne yazık ki günümüzde çocuklar, zihinlerine ve dikkatlerine göz konulmuş, kullanıcı profiline indirgenmiş bir hedef kitleye dönüştürüldüler. Onları ekran başında tutmak isteyen davranış bilimciler, tasarımcılar ve nöro-bilimciler karşısında yapayalnız ve çaresizler.” dedi.

Ekran maruziyetinin çocuklar üzerindeki etkilerine ilişkin araştırmalara değinen Emine Erdoğan, “Çocuklarda psikiyatrik ilaç kullanımının 5 yaşa kadar düşmesi, bağımlılık davranışları ve çocuk beyninde ekran kullanımıyla ilişkili biyolojik tahribat, bunlardan yalnızca birkaçı.” ifadelerini kullandı.

Dijital platformların topyekûn tehdit olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Emine Erdoğan, “Ancak teknolojinin bıçak sırtı bir mesele olduğunu da kabul etmek durumundayız. Kendi ellerimizle icat ettiğimiz teknolojinin, kendi amaçlarına hizmet edecek yeni bir insan tipini gözlerimizin önünde icat etmesine seyirci kalamayız.” diye konuştu.

“Ekran süresini basit bir irade meselesine indirgeyemeyiz”

Emine Erdoğan, dijitalleşmenin olumsuz etkileriyle yalnızca bireysel önlemler üzerinden mücadele edilemeyeceğini belirterek, “Karşımızdaki devasa algoritma mimarisiyle daha fazla dijital okuryazarlık ya da ebeveyn kontrolü gibi tedbirlerle mücadele edilemeyeceğinin de farkındayız. Ekran süresini sınırlamayı, basit bir irade meselesine indirgeyemeyiz.” dedi.

Çocukların dijital güvenliğinin ortak sorumluluk olduğunu ifade eden Emine Erdoğan, “Çocuğun güvenliğini sağlama sorumluluğu, yalnızca ebeveynlerin değil hepimizindir. Sağlıklı bir dijital ekosistem kurmalı ve güvenliğin, dijital sistemlere sonradan eklenen bir özellik değil, tasarımın çıkış noktası olmasını sağlamalıyız.” açıklamasında bulundu.

“Ortak küresel standartlar geliştirmeliyiz”

Türkiye’nin çocukların sosyal medya kullanımına ilişkin tedbirleri erken hayata geçiren ülkeler arasında olduğunu belirten Emine Erdoğan, teknoloji şirketlerinin küresel faaliyetleri nedeniyle ülkelerin tek başına getirdiği düzenlemelerin standartlaşma konusunda sorun oluşturduğunu söyledi.

Emine Erdoğan, “Farklılaşan ulusal uygulamalardan ziyade ortak küresel standartlar geliştirmeliyiz. Bu standartları Birleşmiş Milletler çatısı altında birlikte oluşturmalıyız.” ifadelerini kullandı.

Düzenli izleme ve raporlama mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini belirten Emine Erdoğan, “Teknoloji şirketlerinin ve dijital platformların hesap verebilirliğini güçlendirmeli, çocukların korunmasında eşit sorumluluk sahibi olmalarının zeminini hazırlamalıyız.” dedi.

Lider eşleri oturumunda çocukların dijital güvenliği ele alındı

Programın açılışında Belçika Kraliçesi Mathilde, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve UNICEF Türkiye Çocuk Hakları Koordinatörü Ahmet Yiğit Başoğlu konuşma yaptı.

Açılış konuşmalarının ardından lider eşleri oturumuna geçildi. Oturumda Gambiya Cumhurbaşkanı’nın eşi Fatoumatta Bah-Barrow, Sırbistan Cumhurbaşkanı’nın eşi Tamara Vucic, Sierra Leone Cumhurbaşkanı’nın eşi Fatima Maada Bio, Litvanya Cumhurbaşkanı’nın eşi Diana Nausediene, Burundi Devlet Başkanı’nın eşi Angeline Ndayishimiye, Kenya Cumhurbaşkanı’nın eşi Rachel Ruto, Guatemala Cumhurbaşkanı’nın eşi Lucrecia Eugenia Peinado Villanueva, Senegal Cumhurbaşkanı’nın eşi Marie Khone Faye, Romanya Cumhurbaşkanı’nın partneri Mirabela Gradinaru, Şili Cumhurbaşkanı’nın eşi Maria Pia Adriasola Barroilhet, Lübnan Başbakanı’nın eşi Sahar Salam ve Kanada Başbakanı’nın eşi Diana Fox Carney konuştu.

Programın kapanışında UNICEF Çocuk Koruma Direktörü Sheema Sen Gupta ile BM Genel Sekreterinin Çocuklara Yönelik Şiddet Özel Temsilcisi Dr. Najat Maalla M’jid değerlendirmelerde bulundu.

Programın başında Emine Erdoğan, Belçika Kraliçesi Mathilde, lider eşleri ve diğer üst düzey katılımcılarla aile fotoğrafı çektirdi. Etkinlikte ayrıca çocukların dijital dünyanın risklerinden korunmasına yönelik ortak sorumluluğu anlatan video gösterildi.

Programa Kuzey Makedonya Başbakanı’nın eşi Rozi Mickoska, Kırgızistan Cumhurbaşkanı’nın eşi Aygül Caparova, Adalet Bakanı Akın Gürlek, Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, televizyon ve gazetelerin genel yayın yönetmenleri ile çok sayıda davetli katıldı.